Kişisel Hikaye Günlüğü Yazılar

Kaynakların Kıtlığı ve Seçimlerin Sonuçları: Bir İnsan Olarak Ekonomiye Bakış Kaynaklar her zaman sonsuz değildir. Bu basit gerçek, yaşamımızın her alanında kararlar alırken karşımıza çıkar. Ne kadar çalışacağımızı, ne kadar tasarruf edeceğimizi, hangi ürünü satın alacağımızı ya da hangi faaliyete zaman ayıracağımızı seçerken kıt kaynaklarla — para, zaman, enerji — yüzleşiriz. Ekonomi bilimi tam da bu seçimlerin sonuçlarını anlamamıza yardımcı olur. Bu yazıda “kefeler” kavramını ekonomi perspektifinden inceleyeceğiz. Sadece mikroekonomi ve makroekonomi değil, aynı zamanda davranışsal ekonomi açısından da analiz ederek piyasa dinamiklerini, bireysel karar süreçlerini, kamu politikalarının rolünü ve toplumsal refah üzerindeki etkilerini tartışacağız. Yazının ilerleyen kısımlarında fırsat maliyeti…

‘in Amacı: Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Analiz Sosyolojik ve siyasal düşünceler tarihsel süreçlerde şekillenen, toplumsal düzenin ve güç ilişkilerinin sürekli evrim geçiren bir yansımasıdır. Bu bağlamda, toplumları ve bireyleri dönüştüren, yönlendiren ve yapılandıran sistemlerin nasıl işlediğini anlamak, siyaset biliminin temel amaçlarından biridir. Toplumsal düzenin ve iktidarın doğası üzerine kafa yoran bir insanın gözünden baktığımızda, bir teknolojik aracın — gibi bir yapay zekânın — toplumsal düzenin, kurumların ve ideolojilerin içerisinde nasıl bir rol oynayabileceği sorusu oldukça ilgi çekicidir. ’in amacının yalnızca bir dil modelinden ibaret olmadığını, toplumların güç dinamikleriyle etkileşimde bulunan bir aracı olarak nasıl şekillendiğini anlamak, bu…

İkinci Fecr Vakti Nedir? Sosyolojik Bir Bakış Hayatın akışı içinde zamanın nasıl şekillendiğini, toplumsal yapıların ve bireylerin bu zamanı nasıl algıladığını bir düşünün. Sabahın ilk ışıkları, iş yerlerine gidiş saatleri, akşamın serinliği… Peki, “ikinci fecr vakti” ne demek? Bu kavramla ne ifade ediliyor ve toplum içindeki anlamı ne kadar derin? Zamanla ilişkimiz, sadece bireysel bir alışkanlıklar silsilesi değil, aynı zamanda toplumsal normlar, kültürel pratikler ve güç ilişkileriyle şekillenen bir süreçtir. İkinci fecr vakti, dini bir kavram olarak günümüzde farklı toplumsal katmanlar ve bireyler için farklı anlamlar taşıyor. Peki, biz bu zamanı, toplumsal adalet ve eşitsizlikle nasıl ilişkilendiririz? İkinci Fecr Vakti…

Kayınvalide Yerine Ne Denir? Küresel ve Yerel Bir Bakış Herkesin bildiği gibi, kayınvalide kelimesi, Türk kültüründe evlilik sonrası en çok kullanılan terimlerden biridir. Ama bu kelime bazen yetersiz kalabiliyor, değil mi? Özellikle kayınvalide ile olan ilişkilerin her evde farklı olabileceğini düşündüğümüzde, bu terimin yerine başka neler kullanılabilir? Bir yandan da işin içine başka kültürler girdiğinde, işin rengi biraz değişiyor. Türkiye’de kayınvalideye duyduğumuz saygı ile, başka ülkelerde kayınvalideye bakış açısının nasıl şekillendiğini merak ettim. Hadi, bu merakı gidermek için biraz gezinelim! Kayınvalide Yerine Ne Denir? Türkiye’deki Kullanım Kayınvalide kelimesi, halk arasında genellikle biraz “resmi” ve bazen mesafeli bir şekilde kullanılıyor. Hani,…

Arz ve Talep Ederim Ne Demek Dilekçe? Bazen bir dilekçe yazarken, “Arz ve talep ederim” ifadesiyle karşılaşabilirsiniz. Bu iki kelime, kulağa basit bir ifade gibi gelse de, aslında hukuki bir anlam taşıyor ve dilekçenin doğru bir şekilde yazılmasında önemli bir yer tutuyor. Peki, “arz ve talep ederim” ne demek? Bu ifadenin hukuki bağlamı nedir ve neden kullanılır? Günümüzde bu tür ifadeler, özellikle bürokratik işlemler ve resmi yazışmaların dilinde sıkça yer alır. Ancak, bu tür bir ifade kullanımı yalnızca gündelik dilin bir parçası olmanın ötesindedir. Bazen içimizden, “Bu kadar resmi yazışmalar, gerçekten gerekli mi?” diye düşünsek de, asıl soru şu: Bu…

İçsel Bir Mercekten Başlarken: Matematik ve İnsan Zihni Bir kavram vardır ki okul sıralarında basit bir çizgiyle karşılaşırız: çember. 6. sınıf müfredatında “çember nedir?” sorusu genellikle nokta, doğru, açı gibi temel geometrik tanımlarla birlikte öğretilir. Ancak bu tanımın ötesinde, bir çember nasıl algılanır, zihnimizde nasıl bir iz bırakır, duygusal zekâ ile etkileşimi nedir? Bu yazıda çemberi matematiksel yönden tanımlamanın yanı sıra, bilişsel, duygusal ve sosyal etkileşim boyutlarıyla inceleyeceğiz. Bilişsel sürecin bir parçası olarak çember kavramı, yalnızca bir şekil değildir; görsel algıdan soyut düşünceye, problem çözmeden sembolik anlam üretimine kadar birçok zihinsel süreci tetikler. Bu yüzden soruyu yeniden sormak yerinde olur:…

Hayrat Kime Denir? Hayrat kelimesini duyduğumda aklıma hep çocukluk yıllarımdan bir anı gelir. Ankara’da, bir apartmanın girişindeki o eski çeşmenin başında, suyun akışını izlerken babamdan dinlediğim bir hikâye… Hayrat, aslında sadece su değil, kalplere dokunan bir anlam taşıyor. Çocukken anlamadığım ama büyüdükçe fark ettiğim bir şey vardı: Hayrat, sadece suyun aktığı bir çeşmeden ibaret değildi, aynı zamanda insanın içini ısıtan bir davranıştı. Peki, hayrat kime denir? Bu sorunun yanıtını, günlük hayattan kesitlerle ve verilerle örnekleyerek anlatmaya çalışacağım. Hayrat, aslında kelime olarak “hayır işlemek” anlamına gelir, ama pratikte, kendini başkalarına adayan, paylaşan, insanlara yardım eli uzatan kişiler için kullanılır. Belki de…

Ödemenin Farklı Kişiler Tarafından Yapılması Durumunda Faturanın Kimin Adına Düzenleneceği: Felsefi Bir İnceleme Bir kişi, başka birinin ihtiyaçlarını karşılamak adına ödeme yapabilir, ancak bu durum faturanın kimin adına düzenleneceği sorusunu gündeme getirir. Bu sorunun arkasında, pek çok felsefi tartışma barındırır: Bir insanın yaptığı bir ödemenin başka birinin adına yapılması durumunda, bu işlem kimlik, sorumluluk ve etik bağlamında ne anlama gelir? Kim adına fatura kesileceği, hem bireysel hem de toplumsal düzeyde birçok önemli soruyu gündeme getirir. Fakat sorunun sadece teknik değil, derin felsefi boyutları da vardır. Bu yazıda, ödemenin ve faturanın kim adına düzenleneceği meselesini, etik, epistemoloji ve ontoloji gibi temel…

Yataş Bambu Yastık Terletir Mi? Neden Bambu Yastıklar Popüler? Yastığınızı değiştirmeyi düşündüğünüzde aklınıza gelen ilk soru şu olabilir: “Bambu yastık terletir mi?” Bu, özellikle yaz aylarında, gece boyunca rahat uyumak isteyenler için çok önemli bir soru. Ancak, bir bambu yastığının gerçekten terletip terletmeyeceği, sadece kumaş yapısına değil, aynı zamanda içeriğinde bulunan malzemelere, üretim teknolojisine ve kişisel tercihlere bağlı olarak değişebilir. Yastıklar, uyku kalitemizi doğrudan etkileyen en önemli unsurlardan biri. Bu nedenle, bambu yastıklara olan ilgi giderek artmakta. Peki, bu popüler yastıkların terletme konusunda söyledikleri kadar iyi olup olmadığını gerçekten merak ediyor muyuz? Bu yazıda, Yataş bambu yastığın terletip terletmediğini derinlemesine…

Tokenzier Ne İşe Yarar? Felsefi Bir Mercekten Düşünmek Bir dilin ilk kez çözümlendiği günü hayal edin. İnsan, doğanın seslerini taklit ederek bir sistem kurduğunda, o seslerin anlamını tartışmadan önce onları ayırması gerekmişti. Bir kelimeyi, bir ünsüzü ya da bir sesi “parçalamak” fikri, insan aklının en eski operasyonlarından biridir. Peki, bizim çağımızda metni, konuşmayı veya düşünceyi daha temel birimlere ayıran teknolojik araçlar ne anlama gelir? Tokenizer (yani sözcük parçalama mekanizması) ne işe yarar? Bu sorunun yanıtı basit bir tanımdan öte epistemolojik, ontolojik ve etik sorulara açılan bir kapıdır. “Metin ne zaman bir bütünden çok bir dizi parçaysa, anlam nerede başlar ve…