Kişisel Hikaye Günlüğü Yazılar

Fındık Faresi İnsana Gelir Mi? Bir sabah, pencerenin önünde otururken gözüm, evimin hemen yakınındaki ağaçlardan düşen bir fındığın etrafında toplanan küçük fareleri fark etti. Bir süre onların çevresinde döndüklerini izledim. Çoğu insan gibi ben de, bu küçük yaratıkları genellikle temkinli ve kaçan varlıklar olarak bilirim. Ancak, içimden bir soru yükseldi: “Fındık faresi insana gelir mi?” Küçük fareler, doğada hayatta kalmaya çalışan varlıklardır. Peki, doğada onlarla olan ilişkimiz ne kadar derindir ve onlar gerçekten insana yaklaşır mı? Belki de bu soruya farklı bir açıdan bakmak gerekiyor. Fındık Faresi: Nedir Bu Küçük Yaratık? Fındık faresi, ormanlarda, bahçelerde ve çimenlik alanlarda yaşamayı tercih…

Güç İlişkileri ve Ekonomik Kaynakların Siyaseti: Antep Fıstığının Yetiştiği Ülkeler Üzerine Bir Analiz Dünya üzerindeki çoğu ekonomik faaliyet, toplumsal ilişkiler ve güç yapılarıyla iç içe geçmiş durumdadır. Bu ilişkiler yalnızca devletler arası diplomasiyle değil, aynı zamanda günlük yaşamda kullandığımız mal ve hizmetlerle de şekillenir. Antep fıstığı gibi tarımsal ürünler, sadece ekonomik değil, aynı zamanda sosyal ve siyasal yapıları anlamamıza olanak tanır. Hangi ülkede hangi tarım ürünlerinin yetiştiği, o ülkenin iktidar yapılarından, kültürel kodlarına, ekonomik gücüne kadar birçok faktörle doğrudan ilişkilidir. Bu yazı, Antep fıstığının hangi ülkelerde en çok yetiştiğini, bunun siyasal etkilerini ve küresel güç ilişkilerindeki yerini anlamayı amaçlıyor. Tarım…

Kaynakların Kıtlığı ve Seçimlerin Sonuçları: Bir İnsan Olarak Ekonomiye Bakış Kaynaklar her zaman sonsuz değildir. Bu basit gerçek, yaşamımızın her alanında kararlar alırken karşımıza çıkar. Ne kadar çalışacağımızı, ne kadar tasarruf edeceğimizi, hangi ürünü satın alacağımızı ya da hangi faaliyete zaman ayıracağımızı seçerken kıt kaynaklarla — para, zaman, enerji — yüzleşiriz. Ekonomi bilimi tam da bu seçimlerin sonuçlarını anlamamıza yardımcı olur. Bu yazıda “kefeler” kavramını ekonomi perspektifinden inceleyeceğiz. Sadece mikroekonomi ve makroekonomi değil, aynı zamanda davranışsal ekonomi açısından da analiz ederek piyasa dinamiklerini, bireysel karar süreçlerini, kamu politikalarının rolünü ve toplumsal refah üzerindeki etkilerini tartışacağız. Yazının ilerleyen kısımlarında fırsat maliyeti…

‘in Amacı: Güç İlişkileri ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Analiz Sosyolojik ve siyasal düşünceler tarihsel süreçlerde şekillenen, toplumsal düzenin ve güç ilişkilerinin sürekli evrim geçiren bir yansımasıdır. Bu bağlamda, toplumları ve bireyleri dönüştüren, yönlendiren ve yapılandıran sistemlerin nasıl işlediğini anlamak, siyaset biliminin temel amaçlarından biridir. Toplumsal düzenin ve iktidarın doğası üzerine kafa yoran bir insanın gözünden baktığımızda, bir teknolojik aracın — gibi bir yapay zekânın — toplumsal düzenin, kurumların ve ideolojilerin içerisinde nasıl bir rol oynayabileceği sorusu oldukça ilgi çekicidir. ’in amacının yalnızca bir dil modelinden ibaret olmadığını, toplumların güç dinamikleriyle etkileşimde bulunan bir aracı olarak nasıl şekillendiğini anlamak, bu…

İkinci Fecr Vakti Nedir? Sosyolojik Bir Bakış Hayatın akışı içinde zamanın nasıl şekillendiğini, toplumsal yapıların ve bireylerin bu zamanı nasıl algıladığını bir düşünün. Sabahın ilk ışıkları, iş yerlerine gidiş saatleri, akşamın serinliği… Peki, “ikinci fecr vakti” ne demek? Bu kavramla ne ifade ediliyor ve toplum içindeki anlamı ne kadar derin? Zamanla ilişkimiz, sadece bireysel bir alışkanlıklar silsilesi değil, aynı zamanda toplumsal normlar, kültürel pratikler ve güç ilişkileriyle şekillenen bir süreçtir. İkinci fecr vakti, dini bir kavram olarak günümüzde farklı toplumsal katmanlar ve bireyler için farklı anlamlar taşıyor. Peki, biz bu zamanı, toplumsal adalet ve eşitsizlikle nasıl ilişkilendiririz? İkinci Fecr Vakti…

Kayınvalide Yerine Ne Denir? Küresel ve Yerel Bir Bakış Herkesin bildiği gibi, kayınvalide kelimesi, Türk kültüründe evlilik sonrası en çok kullanılan terimlerden biridir. Ama bu kelime bazen yetersiz kalabiliyor, değil mi? Özellikle kayınvalide ile olan ilişkilerin her evde farklı olabileceğini düşündüğümüzde, bu terimin yerine başka neler kullanılabilir? Bir yandan da işin içine başka kültürler girdiğinde, işin rengi biraz değişiyor. Türkiye’de kayınvalideye duyduğumuz saygı ile, başka ülkelerde kayınvalideye bakış açısının nasıl şekillendiğini merak ettim. Hadi, bu merakı gidermek için biraz gezinelim! Kayınvalide Yerine Ne Denir? Türkiye’deki Kullanım Kayınvalide kelimesi, halk arasında genellikle biraz “resmi” ve bazen mesafeli bir şekilde kullanılıyor. Hani,…

Arz ve Talep Ederim Ne Demek Dilekçe? Bazen bir dilekçe yazarken, “Arz ve talep ederim” ifadesiyle karşılaşabilirsiniz. Bu iki kelime, kulağa basit bir ifade gibi gelse de, aslında hukuki bir anlam taşıyor ve dilekçenin doğru bir şekilde yazılmasında önemli bir yer tutuyor. Peki, “arz ve talep ederim” ne demek? Bu ifadenin hukuki bağlamı nedir ve neden kullanılır? Günümüzde bu tür ifadeler, özellikle bürokratik işlemler ve resmi yazışmaların dilinde sıkça yer alır. Ancak, bu tür bir ifade kullanımı yalnızca gündelik dilin bir parçası olmanın ötesindedir. Bazen içimizden, “Bu kadar resmi yazışmalar, gerçekten gerekli mi?” diye düşünsek de, asıl soru şu: Bu…

İçsel Bir Mercekten Başlarken: Matematik ve İnsan Zihni Bir kavram vardır ki okul sıralarında basit bir çizgiyle karşılaşırız: çember. 6. sınıf müfredatında “çember nedir?” sorusu genellikle nokta, doğru, açı gibi temel geometrik tanımlarla birlikte öğretilir. Ancak bu tanımın ötesinde, bir çember nasıl algılanır, zihnimizde nasıl bir iz bırakır, duygusal zekâ ile etkileşimi nedir? Bu yazıda çemberi matematiksel yönden tanımlamanın yanı sıra, bilişsel, duygusal ve sosyal etkileşim boyutlarıyla inceleyeceğiz. Bilişsel sürecin bir parçası olarak çember kavramı, yalnızca bir şekil değildir; görsel algıdan soyut düşünceye, problem çözmeden sembolik anlam üretimine kadar birçok zihinsel süreci tetikler. Bu yüzden soruyu yeniden sormak yerinde olur:…

Hayrat Kime Denir? Hayrat kelimesini duyduğumda aklıma hep çocukluk yıllarımdan bir anı gelir. Ankara’da, bir apartmanın girişindeki o eski çeşmenin başında, suyun akışını izlerken babamdan dinlediğim bir hikâye… Hayrat, aslında sadece su değil, kalplere dokunan bir anlam taşıyor. Çocukken anlamadığım ama büyüdükçe fark ettiğim bir şey vardı: Hayrat, sadece suyun aktığı bir çeşmeden ibaret değildi, aynı zamanda insanın içini ısıtan bir davranıştı. Peki, hayrat kime denir? Bu sorunun yanıtını, günlük hayattan kesitlerle ve verilerle örnekleyerek anlatmaya çalışacağım. Hayrat, aslında kelime olarak “hayır işlemek” anlamına gelir, ama pratikte, kendini başkalarına adayan, paylaşan, insanlara yardım eli uzatan kişiler için kullanılır. Belki de…

Ödemenin Farklı Kişiler Tarafından Yapılması Durumunda Faturanın Kimin Adına Düzenleneceği: Felsefi Bir İnceleme Bir kişi, başka birinin ihtiyaçlarını karşılamak adına ödeme yapabilir, ancak bu durum faturanın kimin adına düzenleneceği sorusunu gündeme getirir. Bu sorunun arkasında, pek çok felsefi tartışma barındırır: Bir insanın yaptığı bir ödemenin başka birinin adına yapılması durumunda, bu işlem kimlik, sorumluluk ve etik bağlamında ne anlama gelir? Kim adına fatura kesileceği, hem bireysel hem de toplumsal düzeyde birçok önemli soruyu gündeme getirir. Fakat sorunun sadece teknik değil, derin felsefi boyutları da vardır. Bu yazıda, ödemenin ve faturanın kim adına düzenleneceği meselesini, etik, epistemoloji ve ontoloji gibi temel…